Thiết lập khuôn khổ cho mạng lưới thành phố thông minh

04:05 PM 27/11/2018 In bài viết

Khu trung tâm tài chính của thành phố Hồ Chí Minh nhìn từ phía đối diện của sông Sài Gòn. (Hoàng Đình Nam/Ảnh AFP)

Trong một thập kỷ qua, phần lớn sự tăng trưởng của ASEAN đã và đang được mong đợi sẽ tiếp tục được thúc đẩy bởi các trung tâm đô thị. Đến năm 2030, dự báo 90 triệu dân sẽ đô thị hóa các thành phố và các “ khu vực hạng trung”, với 200.000 đến hai triệu dân, sẽ chịu trách nhiệm cho 40% mức tăng trưởng của khu vực. Với quá trình đô thị hoá nhanh chóng như vậy, rất nhiều vấn đề quan trọng được đặt ra như tắc nghẽn giao thông, chất lượng nước và không khí, phân chia khu vực đô thị-nông thôn, vấn đề nhà ở và nhiều hơn nữa.

Công nghệ cùng với các công cụ phi công nghệ đã được xác định là một trong những giải pháp để giải quyết các vấn đề đó. Công nghệ và giải pháp kỹ thuật số có thể được sử dụng để nâng cao chất lượng và khả năng tiếp cận các dịch vụ, qua đó cải thiện cuộc sống của mọi người cũng như tạo ra các cơ hội mới.

Việc sử dụng các giải pháp công nghệ để biến đổi các thành phố - được gọi là thành phố thông minh - đã xuất hiện ở Đông Nam Á. Trong khi Singapore đang nỗ lực mạnh mẽ để thực hiện, các nước khác như Malaysia, Việt Nam, Thái Lan và Indonesia cũng có tham vọng tương tự cho các thành phố ở nước mình. Mạng lưới các thành phố thông minh ASEAN (ASEAN Smart Cities Network - ASCN) ra mắt tại Hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần thứ 32 vào đầu năm nay là nỗ lực nhằm bổ sung cho sự phát triển các dự án thành phố thông minh của từng nước và hài hòa những nỗ lực đó ở cấp khu vực.

Cho đến nay, đã có 26 thành phố thí điểm ở các nước thành viên ASEAN được xác định là một phần của mạng lưới và sự lựa chọn không chỉ giới hạn ở các thành phố là thủ đô của các quốc gia tương ứng. Việc bao gồm các thành phố không phải là thủ đô báo hiệu một cách tiếp cận tư duy hướng tới phát triển đô thị vì các thành phố này sẽ có thể hưởng lợi từ các thành phố thủ đô tiên tiến hơn trong mạng lưới.

Nguồn: Mạng lưới các thành phố thông minh của ASEAN

Khung tiêu chuẩn cho thành phố thông minh của ASEAN

Tại Hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần thứ 33 tuần trước, Thủ tướng Singapore Lee Hsien Loong đã nhấn mạnh lại cam kết của ASEAN đối với các thành phố thông minh trong khu vực. Lee Hsien Loong cũng thông báo rằng ASEAN đã thông qua Khung tiêu chuẩn cho thành phố thông minh của ASEAN, đóng vai trò như một hướng dẫn không ràng buộc để phát triển các thành phố thông minh ở các nước thành viên ASEAN.

Khung tiêu chuẩn thành phố thông minh của ASEAN đã vạch ra ba kết quả chiến lược cho các thành phố thông minh trong khu vực - thiết lập một nền kinh tế cạnh tranh, xây dựng một môi trường bền vững và đạt được chất lượng cuộc sống cao.

Khuôn khổ cũng đặt ra các cách để đạt được những kết quả chiến lược này. Nó (khuôn khổ) đề xuất hai hệ thống đô thị chính mà các chính phủ nên tập trung vào quản lý, cân bằng và điều phối các lĩnh vực và các ưu tiên khác nhau của một thành phố. Đầu tiên là hệ thống "Lập kế hoạch tổng thể và phát triển tổng hợp". Hệ thống này bao gồm việc lập các kế hoạch dài hạn và thiết kế để các thành phố có thể đáp ứng nhu cầu của mình một cách bền vững. Theo khuôn khổ, “Các nguyên tắc ngầm định của hệ thống này bao gồm: áp dụng quan điểm dài hạn; đưa ra quyết định hiệu quả; tích hợp tính linh hoạt; thực hiện và thi hành hiệu quả; đổi mới có hệ thống; cũng như theo dõi và đánh giá mạnh mẽ.”

Hệ thống thứ hai là “Quản trị đô thị năng động và thích ứng”. Điều này bao gồm việc tham gia của đa dạng các bên liên quan có khả năng như công dân, quan chức chính phủ và doanh nghiệp (bao gồm doanh nghiệp trong nước, công ty khởi nghiệp) trong việc ra quyết định và giám sát cách thành phố lập kế hoạch, sử dụng và quản lý tài nguyên của mình.

Kế hoạch của ASEAN cho mạng lưới thành phố thông minh đã nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ các nước ngoài khối. Vào tháng 3 năm nay, Úc đã công bố “Sáng kiến ​​thành phố thông minh ASEAN-Australia” trị giá 22 triệu USD. Tại hội nghị thượng đỉnh gần đây tại Singapore, Phó Tổng thống Hoa Kỳ Mike Pence đã ủng hộ việc phát triển cơ sở hạ tầng kỹ thuật số và đô thị trong khu vực thông qua công bố chương trình “Cộng tác chung thành phố thông minh giữa Hoa Kỳ-ASEAN”.

"Nỗ lực này sẽ thúc đẩy đầu tư mới của Mỹ trong cơ sở hạ tầng kỹ thuật số của khu vực, thúc đẩy sự thịnh vượng và an ninh ở Đông Nam Á," Pence nói.

Khi ý tưởng về một mạng lưới thành phố thông minh được đưa ra lần đầu tiên, nhiều người đã hoài nghi về kế hoạch này. Tuy nhiên, với khuôn khổ mới được ban hành, có vẻ như ASCN một ngày nào đó sẽ trở thành hiện thực.

Thùy Linh