Đánh giá kết quả thực hiện dự án Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm công nghiệp giai đoạn 2012-2016

11:08 AM 01/11/2017 In bài viết

Thực hiện Chương trình quốc gia “Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm hàng hóa của doanh nghiệp Việt Nam đến năm 2020” được phê duyệt tại Quyết định số 712/QĐ-TTg. Bộ Công Thương đã tổ chức xây dựng, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Dự án “Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, hàng hóa ngành công nghiệp” (sau đây gọi tắt là Dự án) tại Quyết định số 604/QĐ-TTg ngày 25 tháng 5 năm 2012 của Thủ tướng Chính phủ. Bài viết trình bày đánh giá kết quả thực hiện dự án giai đoạn 2012-2016.

I. Tình hình tổ chức bộ máy và huy động, sử dụng kinh phí thực hiện Dự án

1. Tình hình tổ chức triển khai dự án

  • Thành lập Ban chỉ đạo, điều hành Dự án và Tổ giúp việc Ban chỉ đạo điều hành dự án;
  • Ban hành quy chế thống nhất và hứng dẫn việc quản lý, tổ chức triển khai các nhiện vụ của dự án.

2. Tình hình huy động và sử dụng kinh phí thực hiện Dự án

Nguồn vốn thực hiện dự án: Chủ yếu từ ngân sách Nhà nước, cụ thể cho các năm như sau:

 

Năm 2012

Năm 2013

Năm 2014

Năm 2015

Năm 2016

Tổng kinh phí NSNN

1.500

7.780

4.450

10.000

12.075

Nhiệm vụ số 1: Tuyên truyền, nâng cao năng lực

02

08

05

10

11

Nhiệm vụ số 2: Xây dựng TCVN, QCVN

02

- 02 QCVN

- 05 TCVN

 

 

15

- 14 QCVN

- 03 TCVN

- 03 nhiệm vụ khác

06

- 07 QCVN

- 07TCVN

 

 

12

- 10 QCVN

- 6 TCVN

 

 

9

- 06 QCVN

- 03 TCVN

 

 

Nhiệm vụ số 3: Hỗ trợ xây dựng mô hình

01

03

03

06 (05 mô hình)

08 (32 mô hình)

Nhiệm vụ số 4

-

-

-

-

-

Nhiệm vụ số 5

01

01

-

-

-

Nhiệm vụ khác

01

02

01

03

04

 

II. Một số kết quả chính của dự án

Nhiệm vụ 1: Tuyên truyền, vận động doanh nghiệp thực hiện các hoạt động nâng cao năng suất chất lượng

- Hoạt động quảng bá, tuyên truyền, đào tạo nâng cao nhận thức, kiến thức về năng suất chất lượng và hoạt động đào tạo, bồi dưỡng chuyên gia về năng suất chất lượng: Đây là hoạt động được Bộ Công Thương ưu tiên triển khai trong giai đoạn đầu thực hiện dự án nhắm bước đầu nâng cao nhận thức và yêu cầu của doanh nghiệp đối với việc nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, đáp ứng yêu cầu thị trường và tăng khả năng cạnh tranh. Các hoạt động chủ yếu bao gồm:

  • Tổ chức 07 hội thảo cho doanh nhiệp trong các nhành: Dệt may, hóa, rượu-bia-nước giải khát, nhựa, da giầy, cơ khí-công nghiệp hỗ trợ, trong năm 2015 tiếp tục tổ chức 06 Hội thảo cho các ngành còn lại;
  • Xây dựng và phát hành 05 chuyên trang về năng suất chất lượng, 08 bản tin năng suất chất lượng ngành công thương (bản giấy). Trong năm 2015, 6 bản tin năng năng suất chất lượng ngành công thương (bản in) và 02 bản tin online được phát hành;
  • Xây dựng các chương trình truyền hình về NSCL (năng suất chất lượng): 05 bản tin, trong năm 2015 xây dựng và phát trên kênh truyền hình 03 bản tin và 01 chương trình tọa đàm, 01 chương trình giao lưu và 05 phóng sự năm 2016.
  • Ngoài ra, các tài liệu truyền thông như tờ rơi, ấn phẩm về hoạt động NSCL đã được in và phát miễn phí cho các tổ chức, doanh nghiệp.

- Bên cạnh đó, các hoạt động đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực của doanh nghiệp trong việc thực hiện các hoạt động cải tiến NSCL cũng được triển khai. Cụ thể, Bộ Công Thương đã tổ chức 08 khóa tập huấn chuyên sâu về các hệ thống quản lý và công cụ cải tiến NSCL như: Tập huấn về ISO 22000 cho các doanh ngiệp ngành rượu bia – nước giải khát; Tập huấn về tiêu chuẩn TS 16949 và 05 công cụ chính áp dụng cho doanh nghiệp thuộc ngành công nghiệp phụ trợ sản xuất ô tô, xe máy; Tập huấn về ISO 50001 cho các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp; Tập huấn về công cụ Kaizen và 5S cho các doanh nghiệp cơ khí chế tạo; Tập huấn về NSCL cho các đối tượng cho lãnh đạo và cán bộ quản lý tại tập đoàn/ tổng công ty/ doanh nghiệp điểm, các cơ quan quản lý, nghiên cứu về năng suất chất lượng của ngành công thương… Năm 2015, 2016 tiếp tục 28 khóa đào tạo được tổ chức.

Nhiệm vụ 2: Xây dựng TCVN, QCVN

Để hỗ trợ việc quản lý năng suất chất lượng đối với các sản phẩm hàng hóa của ngành công thương, trong khuôn khổ thực hiện Dự án, Bộ Công Thương đã tập trung vào việc xây dựng hệ thống các QCVN (Quy chuẩn Việt Nam), đặc biệt là cho các sản phẩm, hàng hóa có nguy cơ gây mất an toàn thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Công Thương (33 QCVN) và các TCVN (Tiêu chuẩn Việt Nam) đang trong quá trình xây dựng, thẩm tra, thẩm định và chuẩn bị ban hành nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý hoạt động năng suất chất lượng của ngành.

Nhiệm vụ số 3: Áp dụng thí điểm mô hình cải tiến NSCL

Bộ Công Thương đã hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng, áp dụng hệ thống quản lý tiên tiến, công cụ cải tiến NSCL hiện đại, mô hình thực hành tốt về năng suất chất lượng, cụ thể đã có 07 mô hình điểm về áp dụng các hệ thống và công cụ cải tiến năng suất chất lượng như: Mô hình áp dụng tiêu chuẩn API Spec Q1 và tiêu chuẩn API SPEC A10 của Viện Dầu lửa Mỹ cho sản xuất G-HSR, mô hình thí điểm theo tiêu chuẩn quốc tế ISO/TS 16949 và 5 công cụ chính (5 core tools) cho ngành công nghiệp phụ trợ sản xuất ô tô, xe máy (Công ty Cơ khí Phổ Yên), mô hình thí điểm áp dụng hệ thống quản lý năng lượng theo ISO 50001, mô hình tích hợp hệ thống quản lý ISO 9001:2008, ISO 14001:2004 và OHSAS 18001:2007, mô hình áp dụng công cụ phân tích tác động và hình thức sai lỗi (FMEA) tại Công ty cổ phần Nhựa Rạng Đông… Trong năm 2015 và 2016, Bộ Công Thương tiếp tục hỗ trợ thực hiện 38 mô hình điểm về NSCL.

Nhiệm vụ số 4: Tăng cường năng lực của hệ thống quản lý:

Nhiệm vụ này mới bước đầu được triển khai, tập trung vào các nghiên cứu, khảo sát, đánh giá hiện trạng hệ thống quản lý và các tổ chức đánh giá sự phù hợp. Kết quả của các nhiệm vụ này là căn cứ cho việc tăng cường năng lực quản lý và đầu tư, nâng cấp trang thiết bị cho các đơn vị hỗ trợ quản lý chất lượng.

Nhiệm vụ 5: Nhiệm vụ khác

Ngoài hoạt động nêu trên, các hoạt động như xây dựng cơ sở dữ liệu về hoạt động năng suất chất lượng của các doanh nghiệp trong ngành, cơ sở dữ liệu về TCVN, QCVN ngành công thương, cơ sở dữ liệu về các hệ thống quản lý, công cụ cải tiến năng suất chất lượng, xây dựng và vận hành trang thông tin điện tử ngành công thương,… có vai trò hỗ trợ quan trọng trogn việc triển khai các hoạt động của Dự án nói riêng và hoạt động quản lý nhà nước về năng suất chất lượng của ngành công thương nói chung.

III. Đánh giá chung kết quả đạt được và định hướng giai đoạn tiếp theo

Căn cứ các nội dung/ nhiệm vụ đã được giao trong Quyết định 604/QĐ-TTg ngày 25 tháng 5 năm 2012 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Dự án Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm hàng hóa ngành công thương, đồng thời, căn cứ trên nguồn kinh phí hàng năm được cấp thực hiện Dự án, bộ máy quản lý, điều hành Dự án đã được hình thành; xâu dựng kế hoạch và triển khai các nhiệm vụ phù hợp với các nội dung được giao theo quyết định, phù hợp với nội dung đã được phê duyệt trong Quyết định 604/QĐ-TTg.

Trong thời gian tới, nhằm thúc đẩy việc triển khai thực hiện các nhiệm vụ của Dự án, một số định hướng lớn trong việc triển khai các nhiệm vụ cụ thể như sau:

  • Tiếp tục đẩy nhanh các hoạt động tuyên truyền, nâng cao nhận thức và vận động doanh nghiệp hưởng ứng, tham gia các hoạt động/ phong trào nâng cao năng suất chất lượng tại doanh nghiệp;
  • Tập trung vào việc xây dựng một số mô hình điểm áp dụng các hệ thống quản lý và công cụ cải tiến năng suất chất lượng cho các ngành đặc thù, làm căn cứ cho việc phổ biến, nhân rộng các hoạt động này trong các doanh nghiệp cùng ngành;
  • Lên phương án và kế hoạch làm việc với các đầu mới của các doanh nghiệp trong ngành công thương: tập đoàn/ tổng công ty/ công ty, các hiệp hội ngành hàng công nghiệp nhằm phổ biến, tuyên truyền về hoạt hoạt động nâng cao năng suất chất lượng, các hoạt động của dự án cũng như thúc đẩy sự tham gia của các doanh nghiệp;
  • Rà soát, đánh giá mạng lưới các cơ quan quản lý nghiên cứu, tư vấn, hỗ trợ về năng suất và chất lượng của ngành công thương để có kế hoạch xây dựng, phát triển phù hợp với yêu cầu quản lý về NSCL của ngành công thương.
  • Tăng cường trao đổi, phối hợp cới các bộ, ngành liên quan: Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Tài chính và các bộ, ngành khác nhắm tháo gỡ các khó khăn về tài chính, kỹ thuật liên quan tới việc triển khai các hoạt động của Dự án, như: (1) Bố trí kinh phí hợp lý và kịp thời để triển khai có hiệu quả các nội dung đã được phê duyệt trong Dự án; (2) Sửa đổi mức chi phù hợp tại Thông tư liên tịch 145/2009/TTLT-BTC-BKHCN ngày 17/7/2009 hướng dẫn quản lý và sử dụng kinh phí xây dựng tiêu chuẩn quốc gia và quy chuẩn kỹ thuật; Thông tư số 130/2011/TTLT-BKHCN-BTC ngày 16 tháng 9 năm 2011 quy định chế độ quản lý tài chính đối với các nhiệm vụ thuộc Chương trình quốc gia “Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, hàng hóa của doanh nghiệp Việt Nam đến năm 2020”. Đồng thời, nhiên cứu đưa ra cơ chế hỗ trợ phù hợp cho các doanh nghiệp xây dựng dự án về năng suất chất lượng nhằm đảm bảo triển khai thành công các nhiệm vụ của Dự án.

Bích Lan (theo Báo cáo tại Hội  nghị Thúc đẩy cải tiếng, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm hàng hóa ngành công thương, 12/2016)