Trí tuệ nhân tạo đang bị cường điệu quá mức?

02:26 PM 21/03/2019 In bài viết

the hype, AI, artificial intelligence

Bất kể ngành nghề bạn đang làm việc là gì, chắc hẳn bạn đã được nghe về trí tuệ nhân tạo (AI) và tiềm năng của nó trong việc thay đổi thế giới xung quanh. Công nghệ này là nguồn tranh luận trong lĩnh vực tư và công suốt hơn 50 năm nay, và chỉ trong gần một thập kỷ qua, chúng ta bắt đầu thực sự thấy được sự phát triển trong không gian AI.

Nhưng thực chất AI là gì? Nó được hiểu đơn giản là việc sử dụng các hệ thống máy tính để thực hiện các nhiệm vụ thường đòi hỏi trí thông minh của con người.

Cho đến nay, đã có một số tiến bộ đáng kể trong việc áp dụng các công nghệ AI với việc các ngành công nghiệp từ dịch vụ tài chính đến chăm sóc sức khỏe thể hiện sự sẵn sàng sử dụng AI như một lợi thế cạnh tranh. Đồng thời, đầu tư đã được rót vào ở mức độ chưa từng thấy; đầu tư vào các doanh nghiệp AI của Anh hiện vượt mốc 3,8 tỷ bảng, theo Big Innovation Centre and Deep Knowledge Analytics.

Tuy nhiên, mặc dù có lịch sử phong phú và có sự quan tâm lớn chưa từng thấy dành cho nghiên cứu sâu trong không gian AI, một số suy đoán rằng các tổ chức đang bắt đầu đặt câu hỏi về tiềm năng thực tế của công nghệ được nói đến nhiều này. Thật vậy, sau vài năm cường điệu hóa, một số nhà phê bình cho rằng những kỳ vọng không thực tế đã được đặt ra chỉ đơn giản là không thể đáp ứng.

Vậy câu hỏi được đặt ra là: Liệu AI có thực sự xứng với kỳ vọng?

Chu kỳ kỳ vọng

Có một thách thức cố hữu khi dự đoán thời gian cần thiết cho các công nghệ mới để thay đổi cách các doanh nghiệp và người tiêu dùng thực hiện các nhiệm vụ. Rất may, chu kỳ kỳ vọng Gartner cung cấp cho chúng ta một khuôn khổ hữu ích - mặc dù không hoàn hảo - để hiểu các ứng dụng của công nghệ mới phát triển theo thời gian như thế nào. Về bản chất, chu kỳ kỳ vọng, gợi ý rằng chúng ta có xu hướng đánh giá quá cao tiềm năng đột phá của một xu hướng công nghệ trong ngắn hạn trong khi đánh giá thấp hiệu quả của nó trong một thời gian dài hơn.

AI đạt đến đỉnh cao của chu kỳ kỳ vọng với những câu chuyện thành công như xe không người lái Tesla và DeepMind của AlphaZero, một chương trình tự dạy nó chơi cờ với khởi đầu là không có kiến ​​thức về trò chơi ngoài các quy tắc cơ bản. Tiềm năng của AI, có vẻ như là vô tận.

Nhưng khi chúng ta bước đến giai đoạn ứng dụng thực tế, nơi các tổ chức lớn và nhỏ bắt đầu áp dụng AI, một số hạn chế của công nghệ đã được đưa ra ánh sáng và phủ bóng đen lên tiềm năng hứa hẹn của nó. Kết quả là, AI hiện đang tìm thấy chính mình trong cái gọi là “đáy của sự vỡ mộng” - giai đoạn mà sự quan tâm suy yếu và công nghệ không đáp ứng được kỳ vọng ban đầu.

Lấy Tesla làm ví dụ. Công nghệ cho phép cho những chiếc xe tự vận hành chắc chắn đã thay đổi cuộc chơi ngành vận tải. Nhưng ngày càng rõ ràng rằng AI chưa ở giai đoạn mà nó có thể thay thế con người khi thực hiện một số nhiệm vụ nhất định - chẳng hạn như thích nghi nhanh chóng với những thay đổi đột ngột và không thể đoán trước.

Đó không phải là trường hợp duy nhất. Do vậy, những tiếng vang ban đầu xung quanh AI đang bắt đầu suy yếu dần. Thật vậy, có những dự đoán rằng thị trường AI sẽ chỉ đạt 39 tỷ đô la giá trị toàn cầu vào năm 2023, thấp hơn đáng kể so với dự báo trước đó.

Hơn nữa, mặc dù các doanh nghiệp nhận thức được tầm quan trọng của AI nhưng quá trình áp dụng công nghệ rất chậm, đặc biệt là giữa các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Một báo cáo từ Bluewolf cho thấy chỉ có 1/5 (21%) doanh nghiệp nhỏ thực hiện các giải pháp dựa trên AI.

Hiểu biết về sự tiến hóa dài hạn của AI

Chuyển động của AI có thể đã chậm lại, nhưng chúng ta không nên lo ngại về điều này. Thay vào đó, nó nên được coi là giai đoạn tự nhiên trong sự phát triển dài hạn của ngành công nghiệp. Sẽ cần thời gian để thị trường trưởng thành và có sự hiểu biết rộng hơn về cách AI - dưới nhiều hình thức - có thể được áp dụng thực tế.

Hiện tại, điều quan trọng đối với tất cả các loại tổ chức, từ các doanh nghiệp tư nhân đến các tổ chức công, là phát triển sự hiểu biết về cách AI có thể được sử dụng để tạo ra lợi thế của họ. Để công nghệ phát triển và để có thể triển khai thành công, giáo dục trong thời gian tới sẽ cực kỳ quan trọng bởi vì tiềm năng của AI là đáng kinh ngạc.

Mặc dù chúng ta đã chiến thắng khi nhìn thấy những chiếc ô tô bay hoặc cyborg ("sinh vật cơ khí hóa” thường được dùng để nói về việc cường hóa cơ năng của sinh vật bằng giải pháp công nghệ) bất cứ lúc nào sớm thôi nhưng chúng ta không nên bỏ qua ứng dụng thực tế mà AI có thể cung cấp cho các tổ chức đang tìm cách cải thiện hoạt động của tổ chức hoặc sản phẩm hiện có. Chúng ta mới chỉ mới chạm được bề nổi khi nói đến AI và điều này làm cho tương lai trở nên thú vị hơn.

Thật vô trách nhiệm khi cường điệu quá mức một công nghệ nào đó khi nó vẫn còn ở giai đoạn sơ khai - tuyên bố nó là một viên đạn bạc cho bất kỳ vấn đề nào – và cũng quá ngây thơ khi bỏ qua tiềm năng của AI. Một khi sự hiểu biết sâu sắc hơn phát triển về ý nghĩa của AI, những gì nó có thể đạt được và cách khai thác tốt nhất, những người áp dụng nó sẽ đạt được những lợi ích to lớn.

Thùy Linh